RSS
 

Porucznik Leon Tarajkowicz ps. „Leon”, „Gryf”.

19 lip

Porucznik Leon Tarajkowicz  ps. „Leon”, „Gryf”.

Dowódca oddziału od 15 sierpnia 1943 r. do 6 września 1943 r. Urodził się w Wilnie 12 lipca 1911 r. Po ukończeniu gimnazjum i zdaniu matury, w październiku 1931 roku wstąpił do Szkoły Podchorążych Rezerwy Piechoty, którą ukończył w czerwcu 1932 roku. Od lipca do września 1932 roku służył w 41 Pułku Piechoty. Następnie przez rok pracował jako urzędnik cywilny. W październiku 1933 roku rozpoczął naukę w Szkole Podchorążych Inżynierii w Warszawie. Awansowany na podporucznika w korpusie oficerów inżynierii i saperów służby stałej ze starszeństwem od 15 października 1935r. Po ukończeniu SPI otrzymał przydział do 8 Batalionu Saperów w Bydgoszczy, gdzie dowodził plutonem, a następnie kompanią. Awansowany na porucznika ze starszeństwem od 19 marca 1939 r. w korpusie oficerów saperów grupy liniowej służby stałej.

W sierpniu 1939 roku został skierowany do 15 Batalionu Saperów, gdzie dowodził 2 kompanią. Podczas wojny obronnej 1939 roku wraz z batalionem walczył w składzie 15 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty Armii „Pomorze”. Jego oddział pierwsze walki stoczył
w okolicach Bydgoszczy, gdzie skutecznie stawiał opór niemieckiej 50 Dywizji Piechoty. Następnie wraz z 15 Dywizją wycofywał się, początkowo w walce, w ogólnym kierunku na Płock. Tu oddziały Dywizji włączyły się do toczonej siłami Armii „Poznań” bitwy nad Bzurą. Potem szlak bojowy 15 Batalionu Saperów prowadził przez Gąbin, Dobrzyków, Iłów, Brochów i Witkowice. 19 września resztki Dywizji w sile 1500 żołnierzy zebrały się w Palmirach, skąd skierowały się do Warszawy.
22 września Tarajkowicz wkroczył wraz z resztkami swojej kompani do stolicy, której bronił do jej kapitulacji 28 września. Dostał się do niewoli niemieckiej, w której przebywał do czerwca 1940 roku.

Po powrocie do Warszawy szybko nawiązał kontakt z oficerami saperami, którzy natychmiast zaangażowali go do pracy w konspiracji. Już latem 1940 dowodził jednym z patroli saperskich oddziału saperów kolejowych, który wszedł w skład Batalionu Saperów m. st. Warszawy. Po utworzeniu Związku Odwetu Tarajkowicz został zastępcą dowódcy Dyspozycyjnego Oddziału Sabotażowo-Dywersyjnego ZO Okręgu WarszawaMiasto. Dowódcą tego oddziału był Zbigniew Lewandowski ps. „Szyna”. Tarajkowicz wziął udział w najsłynniejszej akcji zorganizowanej przez warszawski ZO – akcji „Wieniec”. W nocy z 7 na 8 października 1942 roku siedem patroli minerskich wysadziło tory kolejowe na wielu liniach wokół Warszawy, co spowodowało zaburzenia w ruchu kolejowym.

Jednocześnie Tarajkowicz w latach 1941-1942 był zastępcą szefa Biura Badań Technicznych oraz kierownikiem Biura Studiów Materiałów Wybuchowych. Brał udział w pracach doświadczalnych na poligonach BBT. Ponadto był opiekunem technicznym organizowanych od końca 1942 roku Kobiecych Patroli Minerskich

Po powołaniu Kedywu został mianowany referentem operacyjnym, czyli oficerem do spraw dywersji i akcji zbrojnych. Do jego obowiązków należało opracowanie i przygotowanie techniczne akcji dywersyjnych i zbrojnych. Często osobiście brał w nich udział[1].
15 sierpnia 1943 roku objął dowództwo Prawobrzeżnego Oddziału Dyspozycyjnego. 6 września w wypadku na poligonie BBT w okolicach Michalina stracił prawą rękę i zdał dowodzenie oddziału.
Po rekonwalescencji nie porzucił pracy w konspiracji. 11 listopada został awansowany do stopnia kapitana. Nadal pracował w sztabie Kedywu OW, gdzie był doradcą technicznym i operacyjnym. Wziął udział w Powstaniu Warszawskim jako dowódca kompanii saperów w zgrupowaniu „Radosław”.

Odznaczenia: Krzyż Walecznych nadany przez dowódcę 15 DP 26.09.1939 r., Krzyż Walecznych po raz drugi 12.05.1943 r., Virtuti Millitari V klasy 05.09.1944 r.[2]

 

Sebastian Rakowski
zob. także: Sebastian Rakowski, Oddział Skrytego. Historia Prawobrzeżnego Oddziału Dyspozycyjnego Komendanta Kedywu Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej, Otwock 2011.


[1] Henryk Witkowski, Kedyw Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej w latach 1943-1944, s. 15,16,54, 56.
[2]
Na podstawie: CAW, Kolekcja Akt Personalnych syg. 254/55/1157 oraz  1597/76/816: Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935-1939, Kraków 2003, s. 13, 516., H Witkowski, „Kedyw” Okręgu Warszawskiego AK w latach 1943 – 1944, Warszawa 1984.

 
Brak komentarzy

Napisane przez w kategorii Bez kategorii

 

Dodaj komentarz